Mahallemde Ramazan Ayı Örnek Uygulama Etkinliği

Millî Eğitim Bakanlığı Temel Eğitim Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan 2026 TYMM İlkokul Örnek Ramazan Etkinlikleri kapsamında yer alan “Mahallemde Ramazan Ayı” etkinliği, öğrencilerin kendi yaşadıkları mahallede Ramazan ayının izlerini gözlemlemelerini, mahalle kültürünü ve komşuluk ilişkilerini fark etmelerini, Ramazan’ın mahalle hayatına kattığı güzellikleri keşfetmelerini sağlayan anlamlı bir gözlem ve farkındalık çalışmasıdır.
Okul Öncesi, İlkokul, Ortaokul, Lise Tüm Ramazan Etkinlikleri için Tıklayınız.
Etkinliğin Amacı
-
Öğrencilerin yaşadıkları mahallede Ramazan ayına özgü değişiklikleri gözlemlemelerini sağlamak
-
Mahalle kültürü, komşuluk ilişkileri ve dayanışma ruhunu fark etmelerine yardımcı olmak
-
Ramazan’ın mahalle hayatına kattığı manevi atmosferi deneyimlemek
-
Gözlem yapma ve gözlemlerini ifade etme becerisi kazandırmak
-
Mahalle sakinleriyle iletişim kurma ve röportaj yapma becerisi geliştirmek
-
Paylaşma, yardımlaşma, komşuluk, dayanışma gibi değerleri pekiştirmek
-
Yaşadığı çevreye karşı duyarlılık ve aidiyet duygusu geliştirmek
Etkinlikte Kullanılacak Materyaller
-
“Mahallemde Ramazan” Gözlem Formu (her öğrenci için çoğaltılmış)
-
“Mahalle Sakinleriyle Röportaj” Kartları
-
Boya kalemleri, pastel boyalar, keçeli kalemler
-
Fotoğraf makinesi (veli izniyle, isteğe bağlı)
-
Sınıf panosu için “Mahallemde Ramazan” başlığı
-
Yapışkanlı not kağıtları
-
Mahalle kroki şablonu
Mahallemde Ramazan Gözlem Formu
| Gözlem Soruları | Gözlemlerim / Notlarım |
|---|---|
| 1. Mahallemde Ramazan’a nasıl hazırlanılıyor? (Süslemeler, temizlik, alışveriş vb.) | |
| 2. Mahallemdeki camide Ramazan’da neler değişiyor? (Mahya, ışıklar, cemaat, teravih) | |
| 3. Mahallemde iftar vakti neler oluyor? (Sokaklar, evler, kokular, sesler) | |
| 4. Mahallemde sahur vakti neler oluyor? (Davulcu geçiyor mu? Işıklar yanıyor mu?) | |
| 5. Mahallemde komşular Ramazan’da birbirine nasıl yardım ediyor? (İftarlık götürme, ziyaret) | |
| 6. Mahallemde Ramazan’a özel neler satılıyor? (Pide kuyruğu, hurma, iftariyelikler) | |
| 7. Mahallemde çocuklar Ramazan’da neler yapıyor? (Oyunlar, cami ziyaretleri, yardımlar) | |
| 8. Mahallemde en çok hangi Ramazan geleneğini seviyorum? | |
| 9. Mahallemde Ramazan’da ben neler yapıyorum? | |
| 10. Mahallemin Ramazan resmini çiziyorum. | (Çizim alanı) |
Uygulama Süreci
1. Hazırlık Aşaması
Ön Hazırlık:
Öğretmen tarafından etkinlik öncesinde:
-
“Mahallemde Ramazan” gözlem formları hazırlanır
-
Röportaj kartları oluşturulur
-
Velilere bilgilendirme notu gönderilir
-
Sınıf panosu düzenlenir
2. Sınıf İçi Hazırlık ve Sohbet (20-25 dakika)
Öğretmen, öğrencilere şu sorularla sohbeti başlatır:
-
“Yaşadığınız mahalleyi tanıyor musunuz?”
-
“Mahallenizde kimler var? Komşularınızı tanıyor musunuz?”
-
“Ramazan ayında mahallenizde neler değişiyor?”
-
“Mahallenizdeki camide Ramazan’da neler oluyor?”
-
“Komşularınız Ramazan’da birbirinize nasıl yardım ediyorsunuz?”
Öğrencilerin cevapları alındıktan sonra öğretmen, mahalle kültürü ve Ramazan’ın mahalle hayatına yansımaları hakkında kısa bir konuşma yapar:
“Mahalle, sadece evlerin, sokakların olduğu bir yer değildir. Mahalle, komşularımızın, arkadaşlarımızın, esnafımızın, camimizin olduğu, birlikte yaşadığımız bir ailedir. Ramazan ayı, mahallelerimizde dayanışmanın, paylaşmanın, yardımlaşmanın en çok arttığı aydır. Mahallemizdeki camide mahya ışıkları yanar, pide fırınında kuyruklar oluşur, komşular birbirine iftarlık götürür, davulcu sokak sokak dolaşır. İşte bugün sizlerle birlikte mahallemizde Ramazan’ın izlerini arayacağız.”
Öğretmen, gözlem formunu tanıtır ve nasıl doldurulacağını açıklar:
“Bu gözlem formuyla Ramazan boyunca mahallenizde neler olduğunu gözlemleyeceksiniz. Her soru için gözlemlerinizi yazacak, isterseniz küçük resimler çizeceksiniz. Ayrıca mahalle sakinleriyle kısa röportajlar yapacak, onların Ramazan anılarını dinleyeceksiniz.”
3. Gözlem Süreci (Ramazan boyunca)
Öğrenciler, Ramazan ayı boyunca mahallelerinde gözlem yapar ve gözlem formunu doldurur:
Gözlem Yapılacak Zamanlar:
| Zaman | Gözlemlenecek Durumlar |
|---|---|
| Ramazan öncesi | Mahallede Ramazan hazırlıkları (süslemeler, temizlik, alışveriş) |
| Gündüz | Pide fırını önü, çarşı, esnaf, cami önü |
| İftar vakti | Sokakların sessizleşmesi, evlerden gelen kokular, ezan sesi |
| İftar sonrası | Camiler, çay bahçeleri, sokakta oynayan çocuklar |
| Sahur vakti | Davulcu, uyanan evlerin ışıkları, sahur telaşı |
Gözlem Noktaları:
| Yer | Gözlemlenecekler |
|---|---|
| Cami | Mahya ışıkları, teravih cemaati, mukabele, çocuklar |
| Fırın | Pide kuyruğu, Ramazan pidesi kokusu, fırıncı amca |
| Sokak | Ramazan süslemeleri, davulcu, oynayan çocuklar |
| Komşular | İftarlık götürenler, ziyaretler, yardımlaşma |
| Evim | İftar sofrası, aile büyükleri, misafirler |
4. Mahalle Sakinleriyle Röportaj
Öğrenciler, mahallelerindeki kişilerle kısa röportajlar yapar:
Röportaj Kartı:
╔══════════════════════════════════════════╗ ║ MAHALLE SAKİNLERİYLE RÖPORTAJ ║ ╠══════════════════════════════════════════╣ ║ ║ ║ Röportaj yaptığım kişi: ................║ ║ (Fırıncı amca, bakkal amca, cami hocası,║ ║ komşumuz, apartman görevlisi vb.) ║ ║ ║ ║ Sorular: ║ ║ ║ ║ 1. "Bu mahallede kaç yıldır yaşıyorsunuz/ ║ ║ çalışıyorsunuz?" ║ ║ Cevap: ............................. ║ ║ ║ ║ 2. "Mahallemizde Ramazan'da neler ║ ║ değişiyor?" ║ ║ Cevap: ............................. ║ ║ ║ ║ 3. "En güzel Ramazan hatıranız nedir?" ║ ║ Cevap: ............................. ║ ║ ║ ║ 4. "Mahallemizdeki komşuluk ilişkileri ║ ║ nasıl?" ║ ║ Cevap: ............................. ║ ║ ║ ║ 5. "Ramazan'da mahallemiz için bir ║ ║ dileğiniz var mı?" ║ ║ Cevap: ............................. ║ ║ ║ ║ Röportaj tarihi: ...../...../2026 ║ ║ Röportajı yapan öğrenci: ...............║ ║ ║ ╚══════════════════════════════════════════╝
5. Mahalle Kroki Çalışması
Öğrenciler, kendi mahallelerinin basit bir krokisini çizer:
-
Evlerinin yeri
-
Cami
-
Fırın/Bakkal
-
Park
-
Sokaklar
-
Komşu evleri
Kroki üzerinde Ramazan’da gözlemledikleri yerleri işaretler:
-
Mahya asılı cami
-
Pide kuyruğu olan fırın
-
Davulcunun geçtiği sokak
-
İftarlık götürdükleri komşu
6. Sınıfta Paylaşım (2 ders saati)
Ramazan ayı sonunda veya haftalık paylaşımlarla öğrenciler gözlemlerini arkadaşlarıyla paylaşır:
Paylaşım Düzeni:
-
“Mahallemde Ramazan’da en çok dikkatimi çeken şey…”
-
“Mahallemdeki camide şunları gördüm…”
-
“Komşularımız Ramazan’da birbirine şöyle yardım ediyor…”
-
“Mahalle sakinlerinden şu kişiyle röportaj yaptım…”
-
“Onun en güzel Ramazan hatırası şuymuş…”
-
“Mahallemin Ramazan resmi şöyle…”
Örnek Öğrenci Paylaşımı:
“Ben mahallemde en çok pide fırınının önündeki kuyruğu gözlemledim. Her gün iftara yakın fırının önünde uzun bir kuyruk oluyor. Fırıncı amcayla röportaj yaptım. 20 yıldır bu mahallede fırın işlettiğini söyledi. Ramazan’da en çok pide sattığını, insanların sıcak pide almak için birbirleriyle yarıştığını anlattı. En güzel Ramazan hatırası ise, geçen yıl bir çocuğun parası yetmediği için ona bedava pide vermesiymiş. Çocuk ertesi gün borcunu getirmiş. ‘Ramazan’da yardımlaşma çok güzel’ dedi. Ben de mahallemde böyle güzel insanlar olduğu için çok mutlu oldum.”
7. Mahallemde Ramazan Panosu (1 ders saati)
Öğrencilerin gözlem formları, röportaj notları, krokiler ve resimler sınıf panosunda sergilenir:
-
Pano başlığı: “Mahallemde Ramazan Ayı”
-
Bölümler:
-
Mahalle Gözlemlerimiz
-
Röportaj Köşesi
-
Mahalle Krokilerimiz
-
Mahalle Ramazan Resimleri
-
Mahallemizden Fotoğraflar (veli izniyle)
-
8. Değerlendirme ve Kapanış (15-20 dakika)
Etkinlik sonunda öğrencilere şu sorular yöneltilir:
-
“Mahallenizde Ramazan’da en çok neyi gözlemlemek hoşunuza gitti?”
-
“En ilginç röportaj hangisiydi?”
-
“Mahallenizde Ramazan’da en çok hangi geleneği sevdiniz?”
-
“Mahallenizde Ramazan’da değiştirmek istediğiniz bir şey var mı?”
-
“Mahallenizi daha güzel bir Ramazan için neler yapmak isterdiniz?”
Öğrencilerin cevapları alındıktan sonra öğretmen kısa bir özet yapar:
“Mahalle demek, sadece evlerin olduğu bir yer değil. Mahalle, komşularımız, esnafımız, camimiz, sokaklarımızla birlikte bir ailedir. Ramazan ayı, bu ailenin birbirine daha çok kenetlendiği, yardımlaştığı, paylaştığı bir zamandır. Mahallenizde yaptığınız gözlemler sayesinde belki de ilk kez fark ettiğiniz birçok güzellik oldu. Bu güzellikleri görmek, onlara değer vermek, mahallemizi daha çok sevmemizi sağlar. İnşallah Ramazan’ın bu güzel atmosferi tüm yıl devam eder.”
Farklı Yaş Gruplarına Uyarlamalar
Okul Öncesi (4-6 yaş)
-
Gözlem formu basitleştirilir (resim ağırlıklı)
-
Sadece 3-4 gözlem yapılır (cami, fırın, davulcu, komşu)
-
Röportaj yerine aile büyükleriyle konuşma yapılır
-
Mahalle resmi çizilir
-
Öğretmen rehberliğinde paylaşım yapılır
İlkokul 1-2. Sınıf
-
Gözlem formu basit sorular içerir
-
Röportaj kartı basitleştirilir
-
Mahalle krokisi çizilir
-
Resim ve yazıyla ifade edilir
-
Haftalık paylaşımlar yapılır
İlkokul 3-4. Sınıf
-
Tam gözlem formu kullanılır
-
Detaylı röportajlar yapılır
-
Mahalle krokisi detaylandırılır
-
Gözlemler yazılı ve görsel olarak ifade edilir
-
Sınıf panosu hazırlanır
Ortaokul (5-8. sınıf)
-
Daha kapsamlı mahalle araştırması yapılır
-
Mahalle tarihi ve Ramazan gelenekleri araştırılır
-
Mahalle sakinleriyle video röportajlar yapılabilir
-
Mahalle için Ramazan etkinlik önerileri hazırlanır
-
Dijital sunumlar hazırlanır
Genişletilmiş Etkinlik Önerileri
1. Mahalle Fotoğraf Albümü
Öğrenciler, veli izniyle mahallelerinde Ramazan fotoğrafları çeker:
-
Mahya ışıkları
-
Pide fırını kuyruğu
-
Ramazan süslemeleri
-
Cami ve çevresi
-
Fotoğraflarla bir “Mahallemde Ramazan” albümü oluşturulur
2. Mahalle İyilik Haritası
Mahalle krokisi üzerinde iyiliklerin yapıldığı yerler işaretlenir:
-
İftarlık götürülen komşu evleri
-
Yardım edilen yaşlılar
-
Beslenen sokak hayvanları
-
Temizlenen park ve sokaklar
3. Mahalle Davulcusu Röportajı
Mahallede Ramazan davulcusu varsa, onunla özel röportaj yapılır:
-
Kaç yıldır davul çalıyor?
-
En güzel anısı nedir?
-
Hangi manileri söylüyor?
4. Mahalle İftarı
Mahalle sakinleriyle birlikte bir iftar organize edilebilir:
-
Apartman sakinleriyle toplu iftar
-
Sokak iftarı
-
Çocukların hazırladığı ikramlar
5. Mahalle Ramazan Takvimi
Mahalleye özel bir Ramazan takvimi hazırlanır:
-
Her gün farklı bir mahalle sakininin Ramazan mesajı
-
Mahalledeki Ramazan etkinlikleri
-
Çocukların hazırladığı resimler
Mahalle Kroki Şablonu (Öğretmen İçin)
╔══════════════════════════════════════════════════════════╗ ║ MAHALLEMİN KROKİSİ ║ ╠══════════════════════════════════════════════════════════╣ ║ ║ ║ Adım Soyadım: ...................................... ║ ║ Mahallem: ........................................... ║ ║ ║ ║ ╔══════════════════════════════════════════════════════╗ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ║ ╚══════════════════════════════════════════════════════╝ ║ ║ ║ ║ KROKİDE İŞARETLEYECEKLERİM: ║ ║ ☐ Evim ║ ║ ☐ Cami ║ ║ ☐ Fırın ║ ║ ☐ Bakkal/Market ║ ║ ☐ Park ║ ║ ☐ Komşu evleri ║ ║ ☐ Davulcunun geçtiği sokak ║ ║ ☐ Mahya gördüğüm yer ║ ║ ☐ İftarlık götürdüğüm komşu ║ ║ ☐ Ramazan'da en sevdiğim yer ║ ║ ║ ╚══════════════════════════════════════════════════════════╝
Öğretmenlere Yönelik İpuçları
-
Güvenlik: Öğrencilerin gözlem yaparken güvenliğine dikkat edin. Özellikle gece gözlemleri (sahur, iftar) veli eşliğinde yapılmalıdır.
-
Veli Katılımı: Velileri sürece dahil edin. Çocuklarıyla birlikte gözlem yapmalarını, röportajlarda eşlik etmelerini isteyin.
-
Mahalle Muhtarı: Mümkünse mahalle muhtarıyla iletişime geçin, öğrencilere mahalle hakkında bilgi vermesini isteyin.
-
Zamanlama: Gözlemler için yeterli zaman tanıyın. Ramazan ayı boyunca gözlem yapmaları, haftalık paylaşımlarla süreci takip edin.
-
Farklı Mahalleler: Aynı sınıfta farklı mahallelerde oturan öğrenciler olacaktır. Bu zenginliği kullanın, farklı mahalle geleneklerini karşılaştırın.
-
Mahalle Zenginliği: Her mahallenin farklı özellikleri olduğunu vurgulayın. Büyük mahalle, küçük mahalle, şehir merkezi, kenar mahalle gibi farklılıkların zenginlik olduğunu anlatın.
Velilere Bilgilendirme Notu
Değerli Velilerimiz, Okulumuzda Ramazan ayı etkinlikleri kapsamında "Mahallemde Ramazan Ayı" adlı bir etkinlik yürütmekteyiz. Bu etkinlikle öğrencilerimizin: - Yaşadıkları mahalleyi ve mahalle kültürünü tanımaları - Ramazan ayının mahalle hayatına yansımalarını gözlemlemeleri - Komşuluk ilişkileri ve dayanışma ruhunu fark etmeleri - Gözlem yapma ve gözlemlerini ifade etme becerisi kazanmaları - Mahalle sakinleriyle iletişim kurma deneyimi yaşamaları hedeflenmektedir. Bu kapsamda çocuğunuz, Ramazan ayı boyunca: - Mahallesinde Ramazan'la ilgili gözlemler yapacak - Mahalle sakinleriyle (fırıncı, bakkal, cami hocası, komşular) kısa röportajlar yapacak - Mahallesinin basit bir krokisini çizecek - Gözlemlerini "Mahallemde Ramazan Gözlem Formu"na kaydedecek - Sınıfta arkadaşlarıyla paylaşacak Sizlerden ricamız: - Çocuğunuza gözlem yaparken eşlik etmeniz - Mahalle sakinleriyle röportaj yaparken yardımcı olmanız - Çocuğunuzla birlikte mahallenizdeki Ramazan güzelliklerini konuşmanız - Varsa kendi çocukluk mahalle Ramazan anılarınızı paylaşmanız Ramazan ayının birlik, beraberlik ve paylaşma duygularını hep birlikte yaşamak dileğiyle... Saygılarımızla, Sınıf Öğretmeni
Değerlendirme Formu
| Değerlendirme Kriteri | Evet | Kısmen | Hayır |
|---|---|---|---|
| Mahallesinde Ramazan gözlemi yaptı | |||
| Gözlem formunu doldurdu | |||
| Mahalle sakinleriyle röportaj yaptı | |||
| Mahalle krokisi çizdi | |||
| Mahallesindeki Ramazan geleneklerini fark etti | |||
| Komşuluk ilişkilerini gözlemledi | |||
| Gözlemlerini sınıfta paylaştı | |||
| Mahallesine karşı aidiyet duygusu geliştirdi | |||
| Ramazan’ın mahalle hayatına kattığı güzellikleri fark etti | |||
| Etkinlikten keyif aldı |
“Mahallemde Ramazan Ayı” etkinliği, öğrencilerin yaşadıkları çevreyi tanımaları, mahalle kültürünü ve Ramazan ayının mahalle hayatına kattığı güzellikleri gözlemlemeleri, komşuluk ilişkileri ve dayanışma ruhunu fark etmeleri açısından son derece anlamlı bir çalışmadır.
Bu etkinlik sayesinde öğrenciler:
-
Mahallelerini daha yakından tanır ve keşfeder
-
Mahalle sakinleriyle iletişim kurma deneyimi kazanır
-
Ramazan ayının mahalledeki yansımalarını gözlemler
-
Komşuluk, yardımlaşma, paylaşma gibi değerleri somut örneklerle görür
-
Gözlem yapma ve gözlemlerini ifade etme becerisi geliştirir
-
Yaşadığı çevreye karşı duyarlılık ve aidiyet duygusu kazanır
-
Mahallesindeki Ramazan geleneklerini öğrenir ve geleceğe taşır
Mahalle, çocuğun dünyasının en önemli parçalarından biridir. Ramazan ayı ise bu dünyayı güzelleştiren, renklendiren, anlamlandıran manevi bir iklimdir. Bu etkinlik, çocukların mahallelerinde Ramazan’ın izlerini sürmelerine, bu güzellikleri fark etmelerine ve mahalleleriyle duygusal bağ kurmalarına katkı sağlamaktadır.



